Unha fotografía descoñecida de Paul Éluard

Acho na rede, e comparto esta fotografía pouco coñecida de Paul Éluard apertando unha muller non identificada.

 

Publicado en Fotografías, Paul Éluard | Deixa un comentario

Dúas homenaxes máis a Benjamin Péret, por Xesús González Gómez

Hai pouco entregábamos nesta mesma web a versión dos textos de homenaxe a Benjamin Péret que co gallo do pasamento do poeta surrealista publicaron as revistas Socialisme ou Barbarie e Noir & Rouge.
Hoxe, seguindo aquel camiño, entregamos dúas homenaxes máis da esquerda non «oficial» ao autor de Eu non como dese pan. A primeira está escrita por aquel que, desde 1945, máis ou menos, foi o seu gran compañeiro de aventuras políticas, Manuel Fernández Grandizio Martínez, coñecido como Munis (véxase a súa entrada en Wikipedia, para unha primeira información), a quen coñeceu durante a guerra civil española. Non imos, aquí e agora, porque non é ese o noso cometido nestes momentos, relatar as aventuras políticas en que estiveron implicados os dous amigos (1). Hoxe queremos traer aquí, simplemente, o texto-homenaxe a Péret que Munis publicou en Alarma, o órgano e boletín informativo do Fomento Obrero Revolucionario, última aventura política de Péret. Anote o lector: a derradeira militancia de Benjamin Péret foi nunha organización revolucionaria de obediencia española.
Alarma empezou a se publicar, a ciclostil, en 1958, en París, e desapareceu en 1988, un ano antes da morte de Munis. O boletín tivo tres etapas: unha primeira que vai de 1958 a 1962, e que consta de 10 números. Digamos que nos cinco primeiros números o lector debía dirixir a súa correspondencia a Jean Schuster, membro do Grupo surrealista. A partir do número 6, a correspondencia debería dirixirse á tamén surrealista Nicole Espagnol, a compañeira de Alain Joubert. O enderezo de Nicole Espagnol apareceu en Alarma até 1978-79, cando o Fomento Obrero Revolucionario contou con tres ou catro militantes en Barcelona. Durante esta primeira época, á parte de Munis, asinan traballos e informacións: Víctor Fuentes (o autor de La larga marcha al pueblo de las letras españolas 1917-1936, de Los mundos de Buñuel e de La mirada de Buñuel), F. Foix, Adriana Broto, R. Aro, Jacinta Guerrra, etc., que soan case todos a pseudónimos.
A segunda xeira vai de xuño de 1962 a outubro do ano seguinte, e consta de catro números. E a terceira e última, a máis ampla e a «mellor editada», iniciouse en outubro de 1977 e finalizou en xullo de 1988, cun total de 25 números, e contou entre os seus colaboradores con J. Castro, F. Castells, E. Parra, etc., todos de Barcelona.
O texto de Munis sobre Péret apareceu no número catro de Alarma e debido ao particular español do seu autor, que se expresaba mellor en francés, cando escribía, dámolo en español, corrixindo, iso si, grallas evidentes e acentos que non se colocaron, mais sempre intentando non terxiversar o que escribiu Munis.

BENJAMIN PÉRET

L’heure de dormir est passée
Asperge
Commen passent les oeufs dans les tirs forains
Comme je passe en crachant sur la légion d’honneur
Que je rêve d’agrandir jusqu’aux omoplates
Au fin d’y loger un rat
Affamé comme une mitrailleuse tirant sur les flics

BENJAMIN PÉRET (2)

Escribo su nombre y me quedo en suspenso, aterido por su muerte, soñando en el hombre vivo, con él aunado igual que ayer, acendrado a él y en mi acendrado, arrojándonos de cabeza hacia dónde íbamos.
Porque Benjamin Péret no erraba, no, por el mundo, ni sesteaba en él. Era atraído con velocidad de luz hacia aquello mismo que en sí llevaba, ávido de palparlo fuera de sí: primordial fuerza humana en querencia de rebose creador, de hermanación del acto y la idea, de la poesía y el vivir diario. La certidumbre de que esa energía humana ha de florar límpidamente, sin viso de ruindad, le conservó adolescente hasta morir, hombre siempre. Nunca supo si era revolucionario porque poeta o poeta porque revolucionario. Si lo hubiese sabido algo le habría faltado al uno y al otro, pues la unidad insecable de la psique es sola fuente incontaminada de su múltiple irisación. La especialidad fragmente y trasquila el espíritu, sin excepción ninguna. Ser de espléndido y único manantial, Benjamin Péret poseía inagotables matices, y sabía tan bien adonde iba que jamás derivo de rumbo ni husmeó las esquinas de la conveniencia personal, de los meaderos del espíritu –habría podido decir él.
Como poeta cuenta entre los primeros surrealistas, como revolucionario entre los primeros comunistas. Revolucionario, era lo contrario de un político; poeta, el enverso de un literato. Por eso mismo, jamás fue considerado un «valor» en los círculos reconocidos de unos y otros. Lo vieron, todo lo más, como un extravagante, tan rara es su recia y sencilla espontaneidad. Es imposible sorprender en su obra poética ningún melindre ni la más ligera afectación. Sus imágenes saltan como resortes de las líneas con bronca e inesperada belleza surgente de un sentir hondo y recatado. Como revolucionario, está exento de todos los defectos tan comunes de palabreo y engreimiento, y su agresividad es su propia e impaciente entrega. Ninguna habilidad en él. Su magnífica torpeza, a veces conmovedora, era condición de su talento singular, sin duda el más original entre todos los conocidos. Pero no estaba hecho para el éxito en el actual mundo, compradizo e histriónico, capitalista más allá de las demarcaciones ideológicas. Y hubo de sufrir todas las duras consecuencias materiales de su naturaleza irreductible.
Muerto a los sesenta años, Benjamin Péret no tuvo nunca asegurado el simple sustento. La búsqueda de un momio, preocupación importante, si no principal para la mayoría de los intelectuales, sean escritores, revolucionarios o artistas, y demasiado a menudo causa de esguinces utilitarios, para él era impensable. Su razón de existencia le inmunizaba contra la golosina de las subsistencias a que tantos otros se apegan como lapas.
Imposible hacer aquí y ahora la biografía de Benjamin Péret. ¿Quién será capaz de hacerla mañana? Me limito a algunos rasgos. Apenas insinuadas (sic) la degeneración de la revolución rusa y la Internacional comunista, Benjamin Péret se lanza a la oposición y figura entre los fundadores del trotskismo sucesivamente en Francia y en el Brasil, donde fue encarcelado. Cuando el stalinismo comenzaba a dar nombradía y carrera a numerosos intelectuales venidos a él de cualquier garito, Benjamin Péret lo denuncia como traidor y lo afronta como enemigo. Aragon, Éluard, Lefebvre (3), centenares de otros, adhirieron a una institución dispensadora de beneficios, no a una causa humana revolucionaria como Benjamin Péret. Sigue lendo

Publicado en Benjamin Péret, GSG, Referentes, Traducións, Xesús González Gómez | Etiquetado , , , | Deixa un comentario

LER(SE)

… e ó vela tan embebida quixo berrarlle e calou: Monelle! Leme a min!
Marcel Schwob

Publicado en Fotografías | Deixa un comentario

Leonora Carrington e Max Ernst: amantes superrealistas.

Publicado en Debuxos, Fotografías, Lee Miller, Leonora Carrington, Max Ernst | Deixa un comentario

Simone Kahn, dite Simone Breton et puis Simone Collinet e Nora Mitrani: Addenda (II), por Xesús González Gómez

Na anterior entrega demos os novos traballos, artigos, de Simone Kahn que encontramos en diversos boletíns ou revistas da prensa esquerdista francesa e española (catalá neste caso). Nesta segunda e derradeira entrega até nova orde, é dicir, até que poda dar con novos traballos de Simone Khan ou de Nora Mitrani, entregamos catro traballos, tres recensións e un pequeno artigo, de Nora Mitrani, todo sobre os temas da súa profesión, é dicir, sobre socioloxía. As recensións apareceron na Revue Française de Sociologie e o traballiño mencionado en Arguments.
Declaremos, no entanto, que na Revue Française de Sociologie, Mitrani publicou catro recensións, mais unha delas, a dedicada ao libro de P. A. Sorokin e W. A. Lunden, Power and Morality. Who shall guard the guardians?, aparece na súa reprodución en persee.fr cun amplo borrón negro que tapa case a metade da recensión, polo que preferimos non traducila a traducila parcialmente. Vexamos, xa que logo, estes escritos de Nora Mitrani.

TRAITÉ DE SOCIOLOGIE publié sous la direction de Georges GURVITCH. Tome I: 1) Introduction; 2) Problèmes de sociologie générale; 3) Problèmes de morphologie sociale; 4) Problèmes de sociologie économique; 5) Problèmes de sociologie industrielle. Paris. Presses Universitaires de France, 1958. VIII+516 p. 19,60 NF (Bibliothèque de Sociologie contemporaine.)
Este Traité de sociologie, obra colectiva publicada baixo a dirección de G. Gurvitch, constitúe o primeiro dos dous volumes dunha obra destinada a reflexionar sobre a situación presente da socioloxía e os seus eidos de aplicación. Non se podería abordar a especificidade destes eidos sen previamente cuestionar a problemática mesma da socioloxía, ciencia relativamente nova, última recentemente chegada, pero tamén a máis complexa de todas, como subliña G. Gurvitch na introdución do presente Traité. En razón mesma desta complexidade, concédese un amplo lugar (as dúas primeiras seccións) a unha problemática encarada baixo todos os seus ángulos: cuestións de definición e de método, nacemento e itinerario da socioloxía, relacións a miúdo polémicas cos outras ciencias do home, problemas de orde técnica respecto á investigación, problemas finalmente de socioloxía xeral suscitados por unha concepción da realidade social respectuosa á vez da súa textura e do seu dinamismo.
Despois de expor e de criticar, no primeiro capítulo, un certo número de definicións xulgadas quer demasiado formalistas, quer de carácter demasiado exclusivamente culturalista, quer dunha maneira xeral insuficiente en canto á delimitación do dominio específico da socioloxía e a apropiación dialéctica dos seus problemas, G. Gurvicth intenta á súa vez definir a especificidade da investigación sociolóxica tendo en conta o feito esencial de que aquí dominio e método están en relacións de implicación mutua, xa que non podería ser cuestión de delimitar este sen ao mesmo tempo precisar aquel.
A definición á que chega o autor de La vocation actuelle de la sociologie debe entenderse como a conceptualización dunha apropiación extremadamente concreta, a do «drama perpetuo» que se xoga no interior de toda realidade social: drama dos fenómenos sociais totais cuxa unidade indisolúbel é o foco de todas as significacións humanas, esforzos colectivos, condutas renovadoras; drama dos escalonamentos ou relanzos en profundidade de fenómenos sociais totais, cuxa xerarquía varía segundo o tipo de agrupamento; drama entre o global e o parcial, entre tal agrupamento particular e a estrutura global en que se insire; drama finalmente, ou tensión, das propias estruturas sociais, de maneira ningunha momificadas, mais en vía perpetua de desestruturación e reestruturación… A aprehensión deste drama ou, se se prefire, dos procesos dialécticos cuxo teatro é a realidade social, esixe unha metodoloxía flexíbel, á vez reflictiva e ordenada do seu obxecto: é o método da tipoloxía cualitativa e discontinuísta ligada dunha parte á consideración do conxunto, doutra parte ao recurso a unha dialéctica empirista, o hiper-empirismo dialéctico definido por G. Gurvitch noutras publicacións (3).
Desde ese momento, o autor chega á definición seguinte: «A socioloxía é unha ciencia que estuda os fenómenos sociais totais no conxunto dos seus aspectos e dos seus movementos, captándoos en tipos dialectizados micro-sociais, grupais e globais a piques de se facer e de se desfacer». Esta definición, en certa medida, dirixiu toda a disposición deste Traité, a pesar das diverxencias, inelutábeis e por outra parte case sempre fecundas, de algúns dos seus colaboradores.
Despois deste primeiro capítulo consagrado ao obxecto e ao método, G. Gurvicth comenta, a voo de paxaro, os fitos máis relevantes da ruta percorrida pola socioloxía desde a súa fundación até as primeiras décadas do século XX, en Europa e nos USA.
Os tres capítulos seguintes sitúan á socioloxía en relacións coas outras ciencias sociais:
R. Bastide, despois de citar as tensións existentes entre socioloxía e psicoloxía, demasiadas veces vinculadas aos falsos problemas das relacións entre o individuo e a sociedade, indica as etapas americanas dunha colaboración crecente entre as dúas ciencias. Mais a psicoloxía social norteamericana, na medida en que porta o seu propio interese sobre a vida afectiva e emocional, descoidando os outros aspectos máis intelectualizados da consciencia, non permite unha verdadeira integración da psicoloxía e da socioloxía, integración que só comezara a se realizar con M. Mauss e o seu descubrimento dos fenómenos totais sociais inseparábeis dunha psicoloxía ela propia globalista das representacións e prácticas colectivas. As investigacións de Piaget e de Wallon, as da antropoloxía así como as informacións da socioloxía, tales como as nocións de reciprocidade das perspectivas de G. Gurvitch, aceleran os procesos de integración das dúas disciplinas ou, cando menos, o diálogo entre psicólogos e sociólogos.
– Se F. Braudel, no capítulo consagrado ás relacións da historia e da socioloxía, fala tamén da necesidade de estabelecer un diálogo e de acelerar a colaboración entre as ciencias, demasiado a miúdo rivais (sendo a primeira etapa a unificación do vocabulario), é aínda así desde o punto de vista do historiador convencido da preeminancia dos relanzos históricos (microhistoria, historia conxuntural, historia estrutural) sobre os relanzos sociolóxicos, convencido tamén e sobre todo da preeminencia do tempo histórico sobre a gama de temporalidades de G. Gurvitch, a pesar de que cualifica a socioloxía de «acolledora, case fraterna». De feito, é sobre todo aos novos sociólogos que F. Braudel chama á orde, a eses «investigadores do vivo, a flor de pel da realidade social»: esíxelles colocarse na escola da historia e do seu movemento dialéctico propio. (No que se une, por outra parte, a certas críticas xa formuladas por G. Gurvitch.)
– Contrariamente a F. Braudel, sempre historiador, é, semella, en tanto que sociólogo (ou simpatizante sociólogo) que Georges Balandier examina as relacións da socioloxía coa etnoloxía ou a antropoloxía, esta última xulgada demasiado sistemática ao non ter moi en conta as desviacións sociais, equilibrios inestábeis que, igual aos nosos, existen tamén nas sociedades chamadas primitivas.
Os dous últimos capítulos desta primeira sección ou introdución están consagrados a problemas de metodoloxía, desde un punto de vista máis estritamente técnico (Problèmes de la statistique, por G.-Th. Builbaud; Téchniques de l’enquête sociologique, por G. Granai).
A segunda sección, enteiramente redactada por G. Gurvitch, desemboca sobre o segundo aspecto da problemática contida nesta obra: despois da definición do obxecto e do método, e da delimitación do eido específico da socioloxía, pásase revista aos problemas da socioloxía xeral válidos para todos os tipos de sociedade e de agrupamentos particulares. Trátase, precisa o autor, de lanzar «as bases teóricas da socioloxía» ou aínda de trazar «o seu cadro conceptual operatorio construíndo o seu campo específico de investigación». Estas páxinas constitúen un resumo moi apertado do pensamento sociolóxico de G. Gurvitch, esta socioloxía en profundidade exposta nas súas obras precedentes.
A socioloxía en profundidade, preocupada, como dixemos, de dar conta o máis fielmente posible dunha realidade social inestábel e copiosa, distingue a través desta relanzos ou escalonamentos sucesivos, do máis accesíbel ao menos accesíbel: a superficie morfolóxica ou ecolóxica, os aparatos organizados, os modelos sociais, sinais e signos colectivos, as condutas colectivas que se desenrolan fóra dos aparatos organizados, a trama dos roles sociais, as actitudes colectivas efervescentes e creadoras, finalmente as ideas e valores colectivos. A xerarquía destes relanzos non é inmutábel, varía en función das formas de sociabilidade (microsocioloxía), elementos compostos estruturados, os máis elementais do fenómeno social total, e diferentes tipos de agrupamentos particulares, clases sociais, estruturas sociais e estruturas sociais globais (macrosocioloxía). Non hai nin que dicir que a macrosocioloxía e a microsocioloxía están en constante relación dialéctica; por tanto, a xerarquía dos relanzos en profundidade das formas de sociabilidade imbrícase na dos tipos de agrupamentos, xerarquías a miúdo antagonistas, alterándose unha á outra case sempre.
No último capítulo desta segunda sección, o autor entrega as regras de explicación en socioloxía, orixinarias do recurso a un determinismo para o cal a explicación e comprensión non son máis que dous momentos dialécticos dun único proceso. Así serán estudadas as evolucións dos determinismos a través dos cadros sociais, estudo destinado de feito a revelar as astucias da liberdade humana, que se desliza a través das fallas e brechas das determinacións así captadas.
As tres últimas seccións do tomo I así como as cinco seccións do tomo II (en preparación), trataran dos eidos particulares de aplicación da investigación sociolóxica coa intención, semella, de progresar segundo o propio escalonamento dos relanzos en profundidade, do máis accesíbel ao menos accesíbel, do exame da tona exterior da sociedade e dos seus aparatos organizados (problemas de morfoloxía social, de socioloxía económica e de socioloxía industrial, tratados no presente volume) á análise dos elementos máis agachados, difusos, difíciles de aprehender (socioloxía das obras de civilización e problemas de psicoloxía colectiva, estudos a aparecer no segundo volume).
A concepción de conxunto deste Traité, a extensa gama dos seus colaboradores cuxas confluencias de pensamento ou as diverxencias non deixan de reflectir o clima efervescente das ciencias sociais nesta hora, finalmente as bibliografías seleccionadas que acompañan cada capítulo, fan de tal obra un útil indispensábel para toda investigación sociolóxica, calquera que sexa a súa orientación.

N. MITRANI
Revue française de sociologie, Vol, I, nº 1, xaneiro-marzo 1960, pp. 105-108. Sigue lendo

Publicado en GSG, Nora Mitrani, Referentes, Simone Kahn, Traducións, Xesús González Gómez | Etiquetado , , , | Deixa un comentario

Blog de Antonio Ramírez

Velaquí vos deixo o link do blog do compañeiro Antonio Ramírez, colaborador do Grupo Surrealista de Madrid, no que atoparedes varias series de obras (debuxos, carteis, portadas de discos…) sumamente interesantes, así coma un par de artigos sobre o seu labor:

https://antonioramirezdibujos.jimdo.com
http://surrint.blogspot.com.es/2013/04/la-imaginacion-insurgente-de-antonio.html

http://freakout.dust.tv/t367p60-los-dibujos-automaticos-de-antonio-ramirez-aka-tapiman

Publicado en Antonio Ramírez, Grupo Surrealista de Madrid | Deixa un comentario